Kërko më tej
Subcategories
Shqipëria ishte ai guri i madh që i mungonte mozaikut tim, ajo gjysmë e humbur e librit që më kallte kërshërinë me epilogun që nuk mund ta lexoja, ajo letër e humbur që nuk ma kishin nisur kurrë, ajo copë e thyer e pasqyrës në të cilën pashë veten për herë të parë qartazi e të tërë.
Diana dhe Zana është një përmbledhje shkrimesh kulturhistorike, ndoshta e vetmja në llojin e vet ndër botime shqiptare. Në të përmblidhen ese etnolinguistike, shkruar në moshë të re nga autori. Kontribute të çmuara shkencore që hedhin dritë mbi autoktoninë, po edhe mbi bashkëjetesën dhe marrëdhëniet e pandërprera të etnisë sonë me simotrat e saj.
Ky është i pari botim brenda trojeve shqiptare i fjalorit më të hershëm të gjuhës shqipe që njihet deri sot. Botuar së pari më 1635 në Romë nga Propaganda Fide, Fjalor latinisht-shqip i Frang Bardhit u zbulua e u nxor në dritë nga Mario Roques në Paris, në vitin 1932. Dictionariumi është lexuar e rilexuar, por nga shumëkush është "neglizhuar" qëllimi i...
Unë kam thënë se pas mendjes dhe besimit tim, dikur gjithçka ishte një kaos, toka, uji, e zjarri gjithë së bashku; dhe me kohë këto formuan një masë, njëlloj si formohet djathi në qumësht, dhe brenda djathit u formuan krimbat që ishin ëngjëjt'' Carlo Ginzburg.
Dukuri të shqipes bashkëkohore është një përmbledhje aktesh e Takimit Shkencor me Prof. Tullio de Mauro që Instituti i Gjuhësisë dhe Letërsisë, me iniciativë të Rrethit Gjuhësor të Tiranës, organizoi me gjuhëtarin e njohur italian në mjediset e Akademisë së Shkencave të Shqipërisë më datë 5-8 tetor 2005. Takimi me De Mauron u zhvillua pikërisht në...
Ndonëse i diplomuar në fushën e Ekonomisë, autori ka një botë të thellë, plot ndjeshmëri dhe shprehi poetike të fuqishme. Vëllimi "Endës të pendimit" vjen pasi autori ka shkruar vëllimin "Për ato që nuk thamë dot" (2001). Filmi dhe drama janë sfida që Ilir Haxhi-Kristo i ka kaluar me sukses
Dalja sërish në dritë e Fjalorit të Gazullit mëton të rivendosë raporte të drejta ndërmjet dokumentimit të dy korpuseve gjuhësore shqipe, gegë dhe toskë. Treva e Malësisë së Madhe ku u mbështet Gazulli është burimore dhe shumë pak e cënuar gjuhësisht në krahasim me Shkodrën dhe rrethinat, jo vetëm falë izolimit historik të saj, por edhe për veçoritë...
Hartuesit e këtij fjalori, pesë dijetarë themelorë të kulturës shqiptare të shekullit XX, Cipo, Çabej, Domi, Krajni, Myderrizi, përpos që hartuan të parin fjalor të gjuhës shqipe, lanë si trashëgimi edhe një prerje të hollësishme sinkronike të shqipes së deratëhershme, madje mund të thuhet se ky pasqyrim ka mbërritur sot krejt i qartë, thuajse në trajtën...
Vepër themelore e albanistikës, Fjalor etimologjik i Gustav Meyerit ka qenë pikë referimi për këdo që ka punuar në këtë lëmë këta njëqind vjetët e fundit. Ai vjen në shqip për herë të parë pas më se një shekulli qysh nga botimi në gjermanisht më 1891.
Dje, Ballkani ishte "fuçi baruti"e Europës. Sot, përpjekjet për demokraci kanë sjellë aty shpërthimin e nacionalizmit. Ky puzzle shtetesh të vegjël, të përçarë nga grindjet ndëretnike dhe probleme kufijsh, përmbledh një mozaik popujsh që janë përzier me njëri - tjetrin ose i janë kundërvënë njëri - tjetrit gjatë shekujve: grekë, serbë, bullgarë, rumunë,...
"Një ankth gjysëmshekullor", është dëshmia jo e një, por e disa "brezave të humbur" dhe, ç'është më tragjikja, është dëshmia e një kohe fatalisht të humbur për atdheun tonë të martirizuar e të nëpërkëmbur gjatë shekujve.
Virginia Woolf vazhdon të mbetet edhe sot si një prej figurave më të rëndësishme të letërsisë. Libri i saj "Një dhomë më vete", hyn në ato traktate që sollën ndryshime në emancipimin e gruas, dhe rolin e saj në shoqëri. "Që një grua të shkruajë letërsi, duhet të ketë para dhe një dhomë më vete", shkruan Woolf.
Në vitin 1955 Mustafa Kruja, shkruante në emigrim "Nji studim analitik - Ç'na mëson Frangu i Bardhë me Fjalorin e vet... Kënduesi s'ka për të gjetun vetëm nji listë alfabetike të thatë të fjalëvet shqipe të Frangut të Bardhë (kund nja 2500), por diça edhe mâ tepër, qi kam shpresë se mund t'i sjellë nji dobi praktike studimit të gjuhës s'onë përgjithsisht".
Poetika mbetet monumenti më i rëndësishëm i mendimit estetik në periudhën klasike greke, Aty trajtohen çështjet kryesore të estetikës dhe të teorisë së artit, si: kuptimi i së bukurës, prejardhja e gjinive letrare dhe klasifikimi i tyre, marrëdhëniet e letërsisë me realitetin, parimet e vlerësimit artistik etj.
Para se të bihet pre e alarmeve për bjerrje gjuhe, a jemi ndalur të vëzhgojmë pa paragjykime e me mjete shkencore si po e flasin shqipen shtresat e ndryshme socialkulturore? Si po vetërregullohen de facto shqipfolësit, që me instiktin e gjuhës amtare e ndiejnë se standardet që njësuan shqipen nuk u mjaftojnë më për të pasqyruar një jetesë ndryshe?
Për të kuptuar shqiptarët e vitit 2000 e tutje është e rëndësishme të përpiqesh të kuptosh se kush qenë ata gjatë viteve 1939-1995, shkruan Bernd J. Fischer në parathënien e këtij libri. Ai bën pikërisht këtë gjë: gjurmon, analizon, krahason e shpjegon në mënyrë shkencore ngjarjet komplekse në Shqipëri gjatë Luftës II Botërore.
Gjysmë shekulli regjim totalitar në Shqipëri la gjurmë të thella në ligjërimin publik. Shkolla, publicistika, mediat, botimet, letërsia dhe artet, e sidomos ligjërimi politik, luajtën rol të gjitha në krijimin e një shqipeje të drunjtë, që përçonte ideologjinë dhe mendimin politik totalitar dhe merrte pjesë drejtpërdrejt në ngjizjen e botëkuptimit të...
Mjaft probleme aktuale të Kodit Standart kanë ardhur si rezultat i ndërprerjes së bashkëveprimit të tij me bazën historike të shqipes së kultivuar, ndërsa lidhur me Gjuhën Letrare, problemi i vërtetë i saj sot është ngurtësia në strukturë, pasojë e hegjemonisë së Kodit Standart ndaj saj dhe ndaj çdo forme tjetër të demokracisë gjuhësore.
Kam kërkuar rrugën time për një kohë të gjatë [ ] në etnologji jam krejt autodidakt. Zbulimin e parë të kësaj rruge timen e kam kuptuar për arsye që nuk mund të përmenden: nevoja për evazion, dëshira për të udhëtuar. Këto fjalë të Claude Lévi-Strauss përmbledhin fare mirë thelbin dhe shpirtin e këtij libri
Kjo ese e përmbledhur mbi letërsinë dhe kulturën shqiptare, e shkruar gati 70 vjet më parë, konsiderohet akoma edhe sot si një tekst themeltar për kuptimin dhe shpjegimin e historisë dhe mentalitetit shqiptar.
Libri që keni në dorë, fryt i qëmtimeve shumëvjeçare nëpër arkiva e biblioteka të vendeve të ndryshme, hedh dritë mbi jetën e Ali Këlcyrës, njërit nga protagonistët e politikës shqiptare të gjysmës së parë të shekullit XX, lënë në terrin e keqnjohjes e mosnjohjes për dekada me radhë.
Aq i dashur për fëmijët qysh prej disa brezash kudo në botë, personazhi i kaprollit Bambi u krijua nga autori austriak Felix Salten. Botimi ynë është novela e plotë e autorit, teksti origjinal, shqipëruar mjeshtërisht nga Eqrem Çabej - një prej të rrallave përkthime artistike të dijetarit të shquar - me një gjuhë sa të thjeshtë e të kuptueshme për...
Keni dëgjuar për Biletat e Arta? Po për Umpa-Lumpat? Po për çoko-televizorin dhe mrekullitë e tjera të fabrikës së çokollatave të Vili Vonkës: kurramele, sheqbar, manahunde, xhuxhube-mente? Lexoni këtu, më falni, SHIJONI këtu nga këto e plot çudira të tjera prej çokollate e prej sheqeri...
E bukura e pyjeve nga Charles Perrault është një përrallë klasike për një princeshë të bukur, të cilën e magjepsën duke e vënë në gjumë, si dhe për një princ, i cili pas shumë vitesh arrin të zgjojë princeshën nëpërmjet puthjes së "dashurisë së vërtetë". E shkruar fillimisht nga Perrault, ashtu si shumë përralla të tjera klasike, edhe "E bukura e pyjeve"...
Ky tekst është përftesë e dijes, por edhe apsionit të Çabejit 27- vjeçar. U hartua më 1934-1935 dhe u botua në 1936. E ribotojmë sot për herë të parë të shtyrë nga dëshira e përtërimjes së misionit të Çabejit për formimin e vetëdijes brezore, përmes rizgjimit të interesit ndaj gjuhës e kulturës sonë.
Për herë të parë të mbledhura në një vëllim, disa nga skicat e fejtonet e mprehta që Greblleshi i nënshkruante me pseudonimin Liu Cakut në gazetat tiranase të kohës së okupacionit italian, me skica e vinjeta të vizatuara nga shoku i tij Ibrahim Kodra.
Na ishte një herë - katër fjalë të thjeshta që edhe pas më shumë se dy shekujsh ende kanë të njëjtin ndikim, duke i çuar lexuesit në një botë misteresh dhe çudirash. Një përmbledhje e përrallave me të cilat jemi rritur: Borëbardha, Bukuroshja e fjetur, Kësulëkuqja përrallat e vëllezërve Grimm nuk njohin kohë.
E përbërë nga shtatë tregime të zymta, Një varr për Boris Davidoviçin trajton temën e vetëshkatërrimit social e politik në Europën Lindore në pjesën e parë të shekullit XX. Personazhet e këtyre historive janë mbërthyer në një botë të hipokrizisë politike, që në mënyrë të pashmangshme çon drejt vdekjes.
Emri i Pirandellos, fitues i Çmimit Nobel për letërsi në vitin 1934, është tashmë i njohur për lexuesin shqiptar, sidoqë jo aq sa duhet e sa e meriton ky shkrimtar i madh. Romancier, novelist e dramaturg i shquar sicilian, shumë i diskutuar para dhe pas vdekjes, ai është një shkrimtar me individualitet të theksuar dhe plot dritëhije.
Shiu gjeti njëherë në asfaltin e rrugës një fletore të pazënë fill. U gëzua shiu, se edhe shiu gëzohet kur gjen diçka të mirë, dhe pikë-pikë, pikë-pikë... shkroi në të me vetëtima Përrallat e shiut.